Καλώδιο Ελλάδας-Κύπρου:

Γραφιστική σύνθεση για το υποθαλάσσιο ηλεκτρικό καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου. Απεικονίζονται ο Κυριάκος Βελόπουλος, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης. Στο φόντο εμφανίζεται σχηματικός χάρτης της Ανατολικής Μεσογείου, με τη διαδρομή του καλωδίου, πλοίο πόντισης και τις σημαίες Ελλάδας και Κύπρου. Κεντρικός τίτλος: «Καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου». Υπότιτλος: «Διεθνές Δίκαιο, διπλωματικά προηγούμενα και πολιτική ευθύνη».

Καλώδιο Ελλάδας-Κύπρου:

Καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου: Τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν προστατεύονται με διπλωματικές ασάφειες

Η υπόθεση του υποθαλάσσιου καλωδίου Ελλάδας–Κύπρου δεν αφορά μόνο την ενεργειακή διασύνδεση δύο χωρών. Αγγίζει ένα θεμελιώδες ζήτημα: πώς προστατεύονται τα κυριαρχικά δικαιώματα όταν τρίτα κράτη επιχειρούν να εμφανιστούν ως απαραίτητοι συνομιλητές για την άσκησή τους.

Ο πρόεδρος της Ελληνικής Λύσης, Κυριάκος Βελόπουλος, ανέδειξε μια σοβαρή διάσταση των γαλλοτουρκικών ρηματικών διακοινώσεων: τη δυνατότητα μελλοντικής αξιοποίησής τους ως αποδεικτικών στοιχείων σε διεθνή δικαστική διαφορά.

Ο προβληματισμός αυτός έχει συγκεκριμένο νομικό υπόβαθρο.

Στις υποθέσεις Νικαράγουα κατά Ονδούρας (2007) και Σομαλία κατά Κένυας (2021), το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης εξέτασε τη σημασία της κρατικής συμπεριφοράς και της σιωπηρής αποδοχής στις θαλάσσιες οριοθετήσεις.

Η νομολογία δεν επιτρέπει να συμπεράνουμε ότι μια διακοίνωση δημιουργεί αυτομάτως δικαιώματα. Επιβεβαιώνει όμως ότι η διπλωματική συμπεριφορά μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο δικαστικής αξιολόγησης, υπό αυστηρές προϋποθέσεις.

Υπάρχει, ωστόσο, ένα επιπλέον νομικό στοιχείο.

Το άρθρο 79 της Σύμβασης για το Δίκαιο της Θάλασσας κατοχυρώνει, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, την ελευθερία πόντισης υποθαλάσσιων καλωδίων στην υφαλοκρηπίδα. Ακόμη και η υποθετική αποδοχή τουρκικού ισχυρισμού περί υφαλοκρηπίδας δεν θα δημιουργούσε αυτομάτως δικαίωμα τουρκικής έγκρισης για την πόντιση. Το ιδιαίτερο καθεστώς των προπαρασκευαστικών ερευνών απαιτεί ξεχωριστή νομική εξέταση.

Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η γαλλική διακοίνωση είχε αποκλειστικά ενημερωτικό χαρακτήρα και ότι οι εργασίες πραγματοποιούνται βάσει ελληνικής αδειοδότησης. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, αντίστοιχη ενημέρωση απεστάλη και στην Αίγυπτο.

Αυτά είναι ουσιαστικά δεδομένα. Δεν απαντούν όμως πλήρως στο πολιτικό ερώτημα: πώς αποτρέπεται η αξιοποίηση μιας απλής ενημέρωσης από την Άγκυρα ως δήθεν αναγνώριση αρμοδιότητας;

Γι’ αυτό η απαίτηση του Κυριάκου Βελόπουλου για πρόσβαση στο ακριβές περιεχόμενο των διπλωματικών εγγράφων και, ιδιαίτερα, στην τουρκική απάντηση, αξίζει θεσμική αντιμετώπιση, με σεβασμό στους κανόνες διπλωματικής εμπιστευτικότητας.

Υπάρχει και ζήτημα πολιτικής ευθύνης.

Το 2020, κατά την ελληνοτουρκική κρίση, ο ίδιος ο πρωθυπουργός ενημέρωσε τους πολιτικούς αρχηγούς. Γιατί στην παρούσα υπόθεση επιλέχθηκε ενημέρωση αποκλειστικά από τον υπουργό Εξωτερικών;

Η συμμετοχή του πρωθυπουργού, μαζί με τον αρμόδιο υπουργό, θα υπογράμμιζε τη βαρύτητα του θέματος και θα επέτρεπε άμεση πολιτική λογοδοσία στο ανώτατο κυβερνητικό επίπεδο.

Η προστασία των εθνικών δικαιωμάτων απαιτεί νομική τεκμηρίωση, διπλωματική συνέπεια και ξεκάθαρη πολιτική ευθύνη.

Διότι στην εξωτερική πολιτική δεν αρκεί να έχεις δικαιώματα. Πρέπει να διασφαλίζεις ότι η άσκησή τους δεν θα εξαρτάται σταδιακά από την ανοχή τρίτων.

«Μαζί για μια Ελλάδα που νοιάζεται, όχι που ξεχνά.»

Με ενότητα, αποφασιστικότητα και πίστη στις αξίες μας, μπορούμε να χτίσουμε ένα καλύτερο μέλλον όχι μόνο για την Ελλάδα, αλλά και για την Αχαΐα.

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δημήτρης Παλούμπης
Επισκόπηση απορρήτου

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί cookies για να σας παρέχουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία χρήστη. Οι πληροφορίες των cookies αποθηκεύονται στο πρόγραμμα περιήγησής σας και εκτελούν λειτουργίες όπως η αναγνώρισή σας όταν επιστρέφετε στον ιστότοπό μας και βοηθώντας την ομάδα μας να καταλάβει ποια τμήματα του ιστότοπου μας θεωρείτε πιο ενδιαφέροντα και χρήσιμα.