Σήμερα bullying. Αύριο εγκληματικότητα;
Σήμερα bullying. Αύριο εγκληματικότητα;
Σήμερα μιλάμε για bullying.
Αύριο θα μιλάμε για εγκληματικότητα.
Και τότε θα είναι αργά.
Μόνο την πρώτη εβδομάδα λειτουργίας των σχολείων τον Σεπτέμβριο, καταγράφηκαν τρία περιστατικά βίας στην Πάτρα, και αυτά είναι μόνο όσα έγιναν γνωστά.
Το ερώτημα δεν είναι αν υπάρχει πρόβλημα.
Το ερώτημα είναι γιατί συνεχίζουμε να το αντιμετωπίζουμε σαν κάτι παροδικό.
Δεν είναι φάση. Είναι μοτίβο.
Όποιος μιλήσει σήμερα με έναν εκπαιδευτικό θα ακούσει το ίδιο:
η συμπεριφορά των παιδιών έχει αλλάξει.
Λιγότερος σεβασμός.
Περισσότερη ένταση.
Ευκολότερη προσφυγή στη βία.
Και το πιο ανησυχητικό;
Παιδιά που δεν αντιλαμβάνονται το βάρος των πράξεών τους.
Αυτό δεν είναι εφηβική φάση.
Είναι επαναλαμβανόμενο μοτίβο.
Και όταν κάτι επαναλαμβάνεται, δεν είναι σύμπτωση, είναι αποτέλεσμα.
Όλοι προσπαθούν, χωρίς αποτέλεσμα
Γονείς, εκπαιδευτικοί, ειδικοί.
Όλοι κάνουν κάτι.
Σεμινάρια.
Οδηγίες.
Παρεμβάσεις.
Και όμως, το πρόβλημα μεγαλώνει.
Γιατί προσπαθούμε να διορθώσουμε το αποτέλεσμα, χωρίς να αγγίζουμε την αιτία.
Τότε έλεγαν «στήριξη της οικογένειας». Σήμερα τι βλέπουμε;
Μιλούσαν για αξιοκρατία, για ευκαιρίες, για κοινωνική συνοχή.
Σήμερα βλέπουμε μια κοινωνία που πιέζεται καθημερινά.
Οικογένειες που παλεύουν να τα βγάλουν πέρα.
Γονείς που δουλεύουν όλο και περισσότερο.
Και παιδιά που μεγαλώνουν όλο και περισσότερο μόνα.
Αυτή είναι η πραγματικότητα.
Η εύκολη λύση δεν είναι λύση
Η απάντηση που δίνεται είναι απαγορεύσεις και επιφανειακά μέτρα.
Ας είμαστε ειλικρινείς:
ένα παιδί σήμερα θα βρει τρόπο να παρακάμψει οποιαδήποτε απαγόρευση.
Άρα το πρόβλημα δεν είναι η πρόσβαση.
Είναι το κενό.
Το κενό παρουσίας.
Το κενό καθοδήγησης.
Το κενό σταθερότητας.
Το πραγματικό πρόβλημα
Τα πρώτα χρόνια της ζωής ενός παιδιού είναι καθοριστικά.
Εκεί χτίζεται η ασφάλεια.
Εκεί μαθαίνεται ο σεβασμός.
Εκεί διαμορφώνεται ο χαρακτήρας.
Όταν αυτό το στάδιο δεν καλύπτεται επαρκώς, το παιδί δεν σταματά να μεγαλώνει.
Απλώς μεγαλώνει διαφορετικά.
Με περισσότερη ένταση.
Με λιγότερα όρια.
Με θυμό που δεν ξέρει πού να διοχετευτεί.
Και αυτός ο θυμός βρίσκει διέξοδο:
στο σχολείο, στη γειτονιά, στο διαδίκτυο.
Καμία πρόληψη. Καμία ευθύνη.
Δεν βλέπουμε πρόληψη.
Δεν βλέπουμε ουσιαστική παρέμβαση.
Δεν βλέπουμε ανάληψη ευθύνης.
Και όσο αυτό συνεχίζεται, το πρόβλημα θα μεγαλώνει.
Τι πρέπει να γίνει
Αν θέλουμε πραγματικά να αλλάξουμε πορεία, χρειάζεται πολιτική απόφαση.
Όχι άλλα αποσπασματικά μέτρα.
Όχι άλλες επιφανειακές λύσεις.
Χρειάζεται:
- ουσιαστική στήριξη της οικογένειας
• πολιτικές που επιτρέπουν πραγματική παρουσία των γονέων στα πρώτα χρόνια
• ενημέρωση, όχι τιμωρία
• πρόληψη, όχι διαχείριση της κρίσης
Το κράτος ήδη δαπανά πόρους.
Το ερώτημα είναι αν τους αξιοποιεί σωστά.
Η επιλογή είναι ξεκάθαρη
Ή θα συνεχίσουμε να συζητάμε κάθε νέο περιστατικό σαν είδηση,
ή θα αποφασίσουμε να αντιμετωπίσουμε το πρόβλημα στη ρίζα του.
Γιατί αν δεν στηρίξουμε σήμερα την οικογένεια,
αύριο θα πληρώσουμε το κόστος ως κοινωνία.
Και τότε δεν θα μιλάμε για bullying.
Θα μιλάμε για κάτι πολύ χειρότερο.
Δημήτρης Παλούμπης